قند و جایگزینهای قند ممکن است بیماری تیروئید را تشدید کنند.
بیماری تیروئید بر متابولیسم بدن شما تأثیر میگذارد و اگر دچار مشکلات تیروئیدی هستید، ممکن است به شما توصیه شده باشد که مصرف قند را به حداقل برسانید. اگرچه این توصیه مفیدی است، استفاده از شیرینکنندههای جایگزین به جای قند معمولی ممکن است راهحل مناسبی نباشد.
اگر به بیماری تیروئید مبتلا هستید، خطر بیشتری برای ابتلا به دیابت نوع ۱ یا نوع ۲ دارید. همچنین اگر دیابت داشته باشید، خطر ابتلا به بیماری تیروئید در شما افزایش مییابد. هنگامی که این شرایط به صورت همزمان رخ دهند، میتوانند علائم یکدیگر را تشدید کرده و در روند درمان اختلال ایجاد کنند.
ارتباط پیچیده بین این دو اختلال هنوز به طور کامل شناخته نشده است. این ارتباط احتمالاً به عوامل متعددی مرتبط است، از جمله افزایش تمایل به ابتلا به بیماریهای خودایمنی، نوسانات در سطح گلوکز خون و تغییرات در متابولیسم چربی.
با توجه به خطر ذاتی ابتلا به یکی از این بیماریها در صورت داشتن دیگری، برخی از استراتژیهای پیشگیری توصیه میشوند. مهمترین این استراتژیها، حفظ سطح گلوکز خون در محدوده ۷۰ تا ۱۰۵ میلیگرم بر دسیلیتر است. اجتناب از مصرف بیش از حد قند افزوده و فروکتوز، بخش مهمی از کنترل گلوکز در محدوده پیشنهادی است.
اغلب توصیه میشود که در صورت ابتلا به بیماری تیروئید، مصرف قند را در حد اعتدال نگه دارید و به طور منظم سطح قند خون خود را بررسی کنید.
وزن شما میتواند تحت تأثیر بیماری تیروئید و دیابت قرار گیرد و اضافه وزن یا کمبود وزن میتواند هر یک از این بیماریها را تحریک کند. بنابراین، کنترل وزن یک استراتژی مهم دیگر در پیشگیری از این شرایط است.
بیشتر بخوانید: ۱۳ علت کاهش وزن بی دلیل
میوهها و سبزیجات منابع طبیعی قند هستند. اینکه آیا اثر آنها مشابه قندهای افزوده بر خطر بیماری تیروئید است یا خیر، موضوع یک مطالعه اروپایی بود.
در این تحقیق، ۷۴۸ داوطلب به مدت ۱۴ سال مورد بررسی قرار گرفتند تا تأثیر مصرف میوه و سبزیجات بر اختلالات تیروئید ارزیابی شود. نتایج نشان داد که مصرف میوه و سبزیجات نه خطر ابتلا به سرطان یا بیماری تیروئید را کاهش میدهد و نه افزایش میدهد؛ در این زمینه هیچ اثری نداشت.
با این حال، مصرف زیاد آبمیوه با افزایش جزئی در بیماری تیروئید همراه بود که ممکن است به دلیل مواجهه با آفتکشها یا شیرینکنندههای مصنوعی افزوده شده باشد.
بیشتر بخوانید: میوه های مضر برای کم کاری تیروئید
در یک تحقیق که توسط محققان بیمارستان Mount Sinai در نیویورک انجام شد، ۱۰۰ نفر مبتلا به کمکاری تیروئید (HT) مورد بررسی قرار گرفتند. یافتهها نشان داد که استفاده از شیرینکنندههای مصنوعی مانند آسپارتام (Equal, NutraSweet) و سوکرالوز (Splenda) با افزایش سطح هورمون تحریککننده تیروئید (TSH) در این جمعیت همبستگی دارد. افزایش سطح TSH نشانه کمکاری تیروئید است.
در میان شرکتکنندگان مبتلا به HT، ۵۳٪ گزارش دادند که روزانه معادل ۳.۵ بسته شیرینکننده مصنوعی مصرف میکنند، که این میزان چهار برابر نرخ مشاهده شده در افراد بدون HT بود. این نشان میدهد که مقدار شیرینکننده مصرفی ممکن است در توسعه HT نقش داشته باشد.
در این تحقیق، دو نفر از هر سه نفری که استفاده از شیرینکنندههای مصنوعی را متوقف کردند، بهبودی کامل در HT نشان دادند. آنتیبادیهای تیروئید آنها به تدریج به حالت عادی بازگشت و حتی توانستند مصرف داروهای جایگزین هورمونی را متوقف کنند. این واکنش به قطع مصرف شیرینکنندهها از این فرضیه پشتیبانی میکند که شیرینکنندههای مصنوعی ممکن است در بیماری تیروئید نقش داشته باشند.
بیشتر بخوانید: چرا سطح تیروئید در نوسان است؟
اگرچه این آزمایشها در انسان تکرار نشده است، یک مطالعه جدیدتر بر روی موشها اثرات عمیق قند بر عملکرد تیروئید را نشان داد. گروهی از موشها بدون هیچ قندی تغذیه شدند، در حالی که گروههای دیگر انواع مختلفی از شیرینکنندههای مصنوعی را دریافت کردند. موشهایی که از شیرینکنندههای مصنوعی استفاده کرده بودند، تغییراتی در فعالیت تیروئید نشان دادند و نوع شیرینکننده مصرفی بر این تغییرات تأثیرگذار بود.
مصرف بیش از حد قند میتواند بر عملکرد تیروئید اثر منفی داشته باشد. افزایش سطح گلوکز در خون به التهابهای سیستمیک منجر میشود که ممکن است باعث اختلال در عملکرد غده تیروئید شود. بهویژه در کمکاری تیروئید، التهاب میتواند فرآیند تولید هورمونها را مختل کرده و علائمی مانند خستگی، افزایش وزن و افسردگی را تشدید کند.
شیرینکنندههای مصنوعی مانند آسپارتام، سوکرالوز و ساخارین، بهعنوان جایگزینی برای قند طبیعی، در میان افرادی که به دنبال کاهش وزن یا کنترل دیابت هستند محبوبیت دارند. با این حال، تحقیقات نشان دادهاند که این مواد میتوانند بر سلامت تیروئید تأثیر منفی بگذارند.
| ویژگی | قند طبیعی | شیرینکنندههای مصنوعی |
| منبع | میوهها، عسل، سبزیجات | مواد شیمیایی یا فرآوری شده |
| تأثیر بر تیروئید | ممکن است در مقادیر بالا مشکلساز باشد | احتمال تأثیر مستقیم بر سطح TSH |
| اثرات جانبی | افزایش وزن، افزایش قند خون | اختلال در هورمونها و میکروبیوم |
| میزان توصیه شده | مصرف در حد اعتدال | مصرف حداقل |
برای افرادی که به بیماری تیروئید مبتلا هستند، استفاده از جایگزینهای سالم میتواند کمککننده باشد:
اهمیت انتخاب آگاهانه
هم قند و هم شیرینکنندههای مصنوعی باید با احتیاط و آگاهی مصرف شوند. برای افرادی که به بیماریهای تیروئید مبتلا هستند، مصرف بیش از حد هر یک از این موارد میتواند مشکلات هورمونی را تشدید کند. رژیم غذایی متعادل، همراه با منابع قند طبیعی و بدون افزودنیهای مصنوعی، بهترین گزینه برای حفظ سلامت تیروئید است.
نتیجهگیری
اگرچه مطالعات روی موشها به طور کامل برای انسان قابل ترجمه نیستند، نتایج آنها بینشهایی ارائه میدهند.
تحقیقات مقدماتی درباره اثرات شیرینکنندههای مصنوعی بر بیماری تیروئید نشان میدهد که نیاز به تحقیقات بیشتری در این زمینه وجود دارد.
یادداشتی از تیراد
اعتدال کلید استفاده از هر نوع شیرینکننده است، به خصوص شیرینکنندههای مصنوعی که اغلب برای بدن سختتر متابولیزه و حذف میشوند.
اگر به بیماری تیروئید مبتلا هستید، یک رژیم غذایی متعادل اهمیت زیادی دارد. همچنین باید به این موضوع توجه کنید که برخی غذاها میتوانند بیماری تیروئید را تشدید کنند.
دکتر حجت ابراهیمی نیک
فلوشیپ فوق تخصصی رادیولوژی مداخله ای، متخصص رادیولوژی
عضو هیئت مدیره موسسه سونوگرافی تیراد
طی دوره های آموزشی در کشورهای چین، کره جنوبی، آلمان و ایتالیا در زمینه درمان بیماریهای تیروئید با کمک روشهای کمتر تهاجمی
اولین پزشک ایرانی که موفق به درمان توه های تیروئیدی به روش آر اف در ایران شدند.
نکات کلیدی کهیر مزمن گاهی میتواند با بیماریهای خودایمنی تیروئید مانند تیروئیدیت هاشیموتو مرتبط باشد.…
نکات کلیدی بیماریهای تیروئید میتوانند باعث کاهش میل جنسی، اختلال نعوظ در مردان و درد…
نکات کلیدی کمای میکسدم (Myxedema Coma) یکی از نادرترین اما خطرناکترین عوارض کمکاری شدید و…
نکات کلیدی کمکاری تیروئید زمانی رخ میدهد که غده تیروئید نتواند به اندازه کافی هورمون…
آنالیزور آنلاین آزمایش تیروئید تیراد به شما کمک میکند نتایج آزمایشهای تیروئید خود را بهتر…
نکات کلیدی میوپاتی ناشی از کمکاری تیروئید معمولاً باعث ضعف عضلات رانها و شانهها میشود.…
دیدن نظرات
درود بر شما. ممنون از مقاله های علمی و به روزی که به اشتراک میگذارید.
فقط لطفا حداکثر قند طبیعی رو تغییر بدید. من با انجمن بیماران دیابتی همکاری دارم. و متاسفانه قند بالای ۹۰ نشان از مقاومت به انسولین در بدن فرد دارد. یعنی رنج نرمال قند لازمه که در آزمایشگاه ها هم تغییر پیدا کند !!!