پرکاری تیروئید به بیان ساده به معنی زیاد کارکردن تیروئید است. این زمانی اتفاق میافتد که یک علت باعث شود تیروئید هورمون بیشتری تولید کند. علت پرکاری تیروئید بنابر شرایط بیمار و موردی که باعث تحرک بیشتر غده شده است و با بررسیهایی از قبیل آزمایش تیروئید، سونوگرافی تیروئید، اسکن و غیره مشخص میشود. این مقاله به شما خواهد گفت که دلایلی که میتواند باعث ایجاد پرکاری تیروئید شود، چیست و چطور میتوانید متوجه خطر پرکاری تیروئید شوید.
بهتر است بدانید با اینکه بیماریهای تیروئید کمتر از سایر ارگانهای بدن مورد توجه قرار گرفتهاند و کمتر راجع به آنها صحبت میشود ولی میتواند عوارض زیاد و خطرناکی را ایجاد کند و منجر به بیماریها و مشکلات دیگری شود که بهتر است حتماً راجع به آنها بدانید و با عوارض پرکاری تیروئید یا کم کاری تیروئید آشنا شوید، تا در صورت لزوم بتوانید به خوبی سلامتتان را مدیریت نمائید.
غده تیروئید به شکل پروانهای بوده و در جلوی گردن قرار گرفته است. این غده با تولید هورمون تیروئید متابولیسم بدن را کنترل میکند، بنابراین بسیاری از عملکردهای بدن تحت تاثیر آن قرار دارد. چندین علت احتمالی و البته طیف گستردهای از دلایل وجود دارد که باعث پرکاری تیروئید شود به طور معمول این دلایل به تدریج ایجاد میشوند ولی در موادی در افراد جوانتر به شکل ناگهانی ایجاد میشود.
شرایط زیادی هست که میتواند باعث پرکاری تیروئید شود که بیماری گریوز یکی از این شرایط است. این بیماری یک شرایط خود ایمنی در غده است که ترشح آنتی بادیها باعث میشود تا غده تحریک و هورمون بیشتری تولید کند. این یک بیماری است که تمایل بیشتری به لحاظ ژنتیکی و درگیری خانوادهها در آن دارد. به این ترتیب افرادی که در خانواده خود چنین بیماری را دارند باید به پزشک اطلاع دهند، این یک نشانگر ژنتیکی است.
گریوز در زنان بیشتر از مردان دیده میشود. علائم این بیماری در لینک زیر و در مقاله زیر آورده شده است، اگر در مورد گریوز اطلاعاتی نیاز دارید آن را بخوانید.
وقتی هورمون تیروئید در بدن شما بیشتر از حد تولید میشود همه چیز به سمت سریعتر شدن و بیشتر شدن میرود، ضربان قلب زیاد میشود، تعریق و سوخت و ساز افزایش پیدا میکند پس بدون کم کردن خوراک و یا رژیم غذایی بیمار لاغر میشود، فشار خون و لرزش دست از دیگر علائم خواهد بود، گرمایی شدن و در اصل حرارت بیشتر بدن، ایجاد حرکات رودهای و چرخه نامنظم قائدگی در خانمها. در مورد بیماری گریوز علائم چشمی مانند تورم و برجستگی چشمها نیز از جمله علائم هستند.
برخی از علائم مانند افزایش ضربان قلب، تنگی نفس، غش و یا از دست دادن هوشیاری و بی نظم شدن ضربان قلب نیاز به فوریتهای پزشکی دارند و بایست با اورژانس تماس گرفته شود.
همچنین تیروئید پرکار یک دلیل برای ایجاد فیبریلاسیون دهلیزی است. یک آریتمی خطرناک قلبی که ممکن است منجر به سکته قلبی شود بنابراین پرکاری تیروئید را جدی بگیرید و دلایل و علت پرکاری تیروئید را با مراجعه به پزشک جویا شوید.
همانطور که خواندید یکی از موارد عنوان شده در بین دلایل و علت پرکاری تیروئید وجود ندول یا گرههای تیروئیدی است که اگر این ندول شروع به تولید هورمون نماید و یا به اصطلاح یک ندول سمی و یا گرم باشد منجر به تیروئید پرکار میشود. درصد بسیار بالایی از این ندولها خوش خیم بوده و به شکل بدخیم ظاهر نمیشوند. راههای درمان گذشته برای درمان این ندولها مواردی مانند ید تراپی و جراحی بود، ولیکن برداشتن این ندولها با روشهای گذشته مانند جراحی که البته هنوز هم در مواردی بهترین گزینه محسوب میشود با آسیب به بافت تیروئید عوارض پس از آن از جمله احتمال نیاز به مصرف داروی هورمون تیروئید را به دنبال دارد.
روشهای جدید برای درمان این تودهها (گرهها یا ندولها) به شیوههای کمتر تهاجمی مانند آر اف و ماکروویو باعث شده تا صرفاً این ندول یا گره مورد درمان قرار بگیرد و از بین برود. به این ترتیب به بافت پارانشیم تیروئید هیچ آسیبی وارد نشده و بیمار با عوارض و مشکلات این نوع درمانها مواجه نمیشود. از این روش برای درمان ندولهای داغ یا ندولهایی که در اسکن هستهای توکسیک سمی تشخیص داده شدهاند نیز استفاده میشود.
موسسه تصویربرداری پزشکی تیراد به عنوان اولین مرکز فوق تخصصی در درمان تودههای تیروئید به کمک روشهای کمتر تهاجمی آر اف و ماکروویو از سال ۹۶ شروع به کار نموده و موفقیتهای بیشماری را در این زمینه کسب کرده است. بیماران محترمی که با مشکلات تیروئیدی رو به رو هستند میتوانند با این مرکز تماس گرفته و با گرفتن نوبت از پزشکان فوق تخصص رادیولوژی مداخلهای مرکز تیراد مشاوره دریافت کنند.
منابع بیشتر:
https://www.medicalnewstoday.com/articles/9153.php#symptoms
https://www.healthline.com/health/hyperthyroidism#symptoms
دکتر حجت ابراهیمی نیک
فلوشیپ فوق تخصصی رادیولوژی مداخله ای، متخصص رادیولوژی
عضو هیئت مدیره موسسه سونوگرافی تیراد
طی دوره های آموزشی در کشورهای چین، کره جنوبی، آلمان و ایتالیا در زمینه درمان بیماریهای تیروئید با کمک روشهای کمتر تهاجمی
اولین پزشک ایرانی که موفق به درمان توه های تیروئیدی به روش آر اف در ایران شدند.
نکات کلیدی کمای میکسدم (Myxedema Coma) یکی از نادرترین اما خطرناکترین عوارض کمکاری شدید و…
نکات کلیدی کمکاری تیروئید زمانی رخ میدهد که غده تیروئید نتواند به اندازه کافی هورمون…
آنالیزور آنلاین آزمایش تیروئید تیراد به شما کمک میکند نتایج آزمایشهای تیروئید خود را بهتر…
نکات کلیدی میوپاتی ناشی از کمکاری تیروئید معمولاً باعث ضعف عضلات رانها و شانهها میشود.…
نکات کلیدی تیروئیدیت عفونی حاد یک عفونت نادر اما دردناک تیروئید است که معمولاً با…
نکات کلیدی اگر مبتلا به کمکاری تیروئید هستید و کاهش وزن شما متوقف شده، ممکن…
دیدن نظرات
سلام من مردی ۵۲ ساله هستم در ازمایش tsh 0.37 را نشان داده دکتر گفت به پرکاری تروئید مبتلا می شوید آزمایش را تکرار کرده ،اما هیچ کدام از علائم را ندارم
سلام، وقت بخیر
این عدد در لبه پایین محدوده نرمال است (معمولاً بین 0.4 تا 4.5 در نظر گرفته میشود). اما به تنهایی به معنی بیماری نیست.
پزشک معمولاً برای بررسی دقیقتر موارد زیر را درخواست میکند:
Free T4 و Free T3 (هورمونهای تیروئیدی واقعی در خون)
گاهی هم آنتیبادی ضد تیروئید (مثل TSI یا TRAb) اگر به Graves مشکوک باشد
تکرار TSH بعد از ۴ تا ۶ هفته برای دیدن پایداری یا ناپایداری عدد
سلام.خانم ۲۹ ساله ای هستم پرکاری تیروئید دارم آخرین باری ک آزمایش دادم TSH. ۰/۰۰۱ بود دکتر متی مازول روزی یکی داده
واین ک من نزدیک به چهارساله این مشکل دارم و خیلی کم شده ک کنترل بشه همیشه پایین بودباید چه کاری انجام بدم؟
هیچوقت وزنم پایین نیومده همیشه زیاد میشه وزن به جایی ک کم بشه
سلام، وقت بخیر
برای نظر دقیق تر مهم است که الان شرایط تیروئید به چه صورت است، ضمن اینکه با انجام منظم روال درمان و دریافت دوز دارویی مناسب مشکلات شما کاملا برطرف میشود.
اگر تا بحال این اتفاق نیفتاده یا دوز دارویی مناسب نیست یا روال درمانی به درستی طی نمی شود.
سلام وقت بخیر.پسرم ۹ ساله دست هاش بسیار عرق میکنه خیس خیس میشه مخصوصا وقتی مشق مینویسه و همیشه اضطراب و استرس داره.کم خواب هم شده آیا ممکنه مشکل تیروئید داشته باشه
سلام، وقت بخیر
تعریق بیش از حد کف دست (هیپرهیدروزیس) در کودکان میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود، از جمله اضطراب، استرس، مسائل ژنتیکی یا اختلالات هورمونی.
بررسیهای لازم:
بررسی اضطراب و استرس – چون کودکتان همیشه اضطراب دارد، این میتواند عامل اصلی تعریق باشد. مشاوره با روانشناس کودک توصیه میشود.
بررسی تیروئید – کمکاری تیروئید معمولاً باعث کاهش تعریق میشود، اما پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدیسم) میتواند باعث تعریق زیاد، بیقراری، اضطراب و کمخوابی شود. آزمایش TSH و FT4 برای ارزیابی تیروئید پیشنهاد میشود.
بررسی سایر علل پزشکی – دیابت، مشکلات عصبی یا تغییرات هورمونی هم ممکن است نقش داشته باشند.
اقدامات پیشنهادی:
✅ مراجعه به متخصص غدد کودکان برای بررسی تیروئید و اختلالات متابولیکی
✅ مشاوره روانشناسی کودک برای مدیریت اضطراب
✅ کاهش استرس از طریق بازی، تکنیکهای آرامسازی و برنامه خواب منظم
✅ استفاده از ضدتعریقهای مخصوص کف دست یا در صورت شدید بودن، روشهای درمانی دیگر مثل یونتوفورز یا داروهای تجویزی پزشک
بهتر است برای تشخیص دقیقتر، آزمایشهای لازم را انجام دهید.
سلام وقت بخیر خانمی 24ساله هستم یک هفته ای میشه که متوجه شدم پرکاری تیروئید دارم البته خواهرم مادرزادی کم کاری تیروئید داره و مادرمم چن سالی میشه کم کاری تیرویید داره الان منو پدرم پرکاری تیروئید داریم. ایا ارثی هست یا نه tsh خودم 5/5هستش دکتر گفت چون سر مرز هستش باید داروی لووتیروکسین روزی نصف بخورم
سلام، وقت بخیر
یک عامل مهم و اثرگذار در مشکلات تیروئیدی ژنتیک است.
سلام.خانم ۴۷ ساله هستم با حالتی شبیه نزدیک به بیهوشی به دکتر مراجعه کردم و فهمیدم تیرووید پرکار دارم.وزنم اصلا کم نشده و برای دکتر تعجب برانگیر بود.Tsh 0/07 و T4 129 وT3 2/5 و anti TPO برابر 1/6 و منفی بود. سونوگرافی تیرووید انجام دادم گره نداشتم و ابعاد
تیرووید نرمال بود دکتر برای تپش قلب فقط پرو پرانول داد ولی بعد مدت حدود یک ماه به حمله قلبی AF دچار شدم و به اورژانس رفتم الان داروی متی مازول ۵ مصرف میکنم و بعد دوماه از مصرف متی مازول ازمایش مجدد دادم T4 7/4 و TSH 2/8 و antiTpo 36 شده است.میخواستم بپرسم اصلا چرا به تیرویید مبتلا شدم و ایا تحت کنترل شده؟ اینکه پریودم کاملا قطع شده و به گفته دکتر زنان ممکنه یائسگی زودرس بگیرم. و اینکه چرا با وجود تیروویید پرکار وزنم کم که نشده بیشتر هم شده.سپاس از شما
سلام، وقت بخیر
تیروئید پرکار میتواند دلایل مختلفی داشته باشد، از جمله بیماری گریوز (Graves' Disease)، که شایعترین علت پرکاری تیروئید در بزرگسالان است. این بیماری معمولاً به دلیل یک مشکل ایمنی است که سیستم ایمنی بدن به غده تیروئید حمله کرده و باعث تولید بیش از حد هورمونهای تیروئید میشود. در آزمایش شما، anti-TPO پایین (۱/۶) و منفی بودن آن احتمالاً نشاندهنده این است که این پرکاری تیروئید ناشی از بیماری گریوز نبوده، اما به هر حال نیاز به بررسی دقیقتری توسط پزشک دارد.
با مصرف متیمازول، سطح TSH شما به ۲.۸ و T4 به ۷.۴ رسید، که به نظر میرسد تیروئید شما تحت کنترل قرار گرفته باشد. این میزان از TSH در محدوده نرمال است و نشاندهنده کاهش پرکاری تیروئید شماست.
متیمازول معمولاً برای درمان بیماریهایی مانند بیماری گریوز یا سایر انواع پرکاری تیروئید استفاده میشود و به کنترل سطح هورمونهای تیروئید کمک میکند.
در حالت عادی، پرکاری تیروئید میتواند باعث کاهش وزن شود، اما در برخی افراد، حتی با پرکاری تیروئید، ممکن است وزن ثابت بماند یا افزایش یابد. این ممکن است به دلیل عوامل مختلفی باشد، از جمله:
داروهای ضد تیروئید مانند متیمازول میتوانند برخی از علائم پرکاری تیروئید را کاهش دهند، اما گاهی ممکن است همچنان تأثیراتی بر متابولیسم و وزن داشته باشند.
مسائل دیگری مانند اختلالات هورمونی دیگر، کمکاری یا اختلالات گوارشی نیز میتوانند بر وزن تأثیر بگذارند.
پرکاری تیروئید میتواند بر سیکل قاعدگی تأثیر بگذارد و باعث اختلالات قاعدگی و حتی قطع پریود شود. همچنین، درمان پرکاری تیروئید یا سایر عوامل هورمونی نیز ممکن است باعث یائسگی زودرس شود. پزشک شما باید وضعیت هورمونی شما را پیگیری کند.
سلام وقت بخیر من بعد زایمان پرکاری تیروئید گرفتم حدود ۸ ماهه قرص میخورم ولی tsh همون یک صدم مونده اصلا تغییر نکرده،
چرا؟t3-1.8/t4-88/tsh-0.01
سلام، وقت بخیر
نتایج آزمایش شما نشان میدهد که TSH همچنان سرکوبشده است (0.01) و احتمالاً پرکاری تیروئید شما به خوبی کنترل نشده است.دلایل احتمالی عدم تغییر TSH:
تنظیم ناکافی دوز دارو:
ممکن است دوز داروی ضدتیروئید (مانند متیمازول یا پروپیلتیواوراسیل) کافی نباشد و تیروئید هنوز بیشفعال باشد.
پرکاری تیروئید پایدار:
در برخی موارد، پرکاری تیروئید پس از زایمان ممکن است مقاوم به درمان باشد و زمان بیشتری برای تنظیم نیاز داشته باشد.
تأثیر تیروئیدیت پس از زایمان:
تیروئیدیت پس از زایمان معمولاً به دو مرحله میرسد: ابتدا پرکاری و سپس کمکاری. ممکن است هنوز در مرحله پرکاری باشید.
اختلال در پاسخ TSH:
در برخی موارد، TSH ممکن است بهبود خود را با تأخیر نشان دهد، حتی اگر T3 و T4 در حال نزدیک شدن به مقادیر طبیعی باشند.
پرکاری تیروئید شما هنوز به طور کامل کنترل نشده است و نیاز به تنظیم دقیقتر دارو دارد.
امیدوارم کمکی دریافت کنم.
سلام وقت شما بخیر من در ۳۵ سالگی دچار کهیر شدید به مدت دو ماه شدم و هیچ دکتری تشخیص درست نمی داد و همه فکر می کردند حساسیت هست تا اینکه آزمایش تیرویید دادم و متوجه پرکاری شدم دکتر ید تراپی تجویز کرد و من اتجام دادم متاسفانه تیروییدم از آن موقع تا حالا که ۴۰ سال دارم کم کار شده کم انرژی و بی حال هستم با اینکه هر روز صبح لوو تیراکسین ۵۰ مصرف می کنم. لازم به ذکر است که بگویم من هیچ کدام از علائم پرکاری تیرویید را نداشتم در برخی موارد کاملا برعکس بودم فقط در ناحیه گلو برآمدگی خیلی کوچکی داشتم. حالا چه کاری باید انجام بدهم چون از خوردن قرص خسته شده ام دکترم به من گفته بود مدت کوتاهی باید قرص مصرف کنم متاسفانه قرص تیرویید برای من موجب به وجود آمدن فیبروم و کیست تخمدان شده است.
سلام، وقت بخیر
پس از ید درمانی، بسیاری از بیماران به دلیل از بین رفتن بخش زیادی از بافت تیروئید، دچار کمکاری دائمی تیروئید میشوند و برای جبران کمبود هورمون، نیاز به مصرف مادامالعمر لووتیروکسین دارند. این وضعیت در شما نیز رخ داده است، و احتمالاً به همین دلیل دچار خستگی، بیحالی و کاهش انرژی هستید.
چرا علائم شما همچنان ادامه دارد؟
دوز ناکافی لووتیروکسین:
اگر با وجود مصرف روزانه لووتیروکسین 50 میکروگرم همچنان دچار بیحالی، خستگی و کمانرژی بودن هستید، ممکن است دوز داروی شما کافی نباشد.
سطح TSH، Free T4 و Free T3 باید بررسی شود تا مشخص شود که آیا هورمونهای تیروئید به اندازه کافی در بدن شما وجود دارند یا خیر.
در صورت بالا بودن TSH، دوز لووتیروکسین باید افزایش یابد.
عوارض جانبی هورمونی:
گاهی اوقات تغییرات هورمونی ناشی از کمکاری تیروئید میتواند باعث فیبروم رحم و کیستهای تخمدانی شود، اما لووتیروکسین معمولاً این عوارض را ایجاد نمیکند، بلکه کمبود یا اختلال در تعادل هورمونهای تیروئید میتواند نقش داشته باشد.
آیا میتوان مصرف لووتیروکسین را قطع کرد؟
خیر، در حال حاضر قطع مصرف لووتیروکسین ممکن نیست، زیرا بدن شما دیگر به طور طبیعی قادر به تولید هورمون تیروئید نیست و قطع دارو باعث بازگشت علائم شدید کمکاری تیروئید میشود. با این حال، تنظیم دقیق دوز دارو میتواند علائم شما را بهبود دهد و نیاز به مصرف دارو را در حداقل مقدار ممکن نگه دارد.
خستگی و بیحالی شما ممکن است به دلیل دوز ناکافی لووتیروکسین باشد؛ بهتر است با انجام آزمایشهای TSH و Free T4، دوز دارو بررسی و در صورت لزوم افزایش یابد.
فیبروم و کیستهای تخمدان ممکن است ناشی از اختلالات هورمونی باشد و نیاز به پیگیری با متخصص زنان دارد.
بهبود سبک زندگی و مصرف مکملهای مناسب میتواند به کاهش علائم و افزایش انرژی شما کمک کند.
مصرف لووتیروکسین باید ادامه یابد، اما با تنظیم صحیح دوز، علائم شما بهبود خواهد یافت.
سلام وقت شما بخیر مادر من 47 ساله هستند و مبتلا به تیروئید پرکار چند ماهی هست که زیر نظر پزشک قرص منی مازول مصرف میکنند اما متاسفانه وضعشون بدتر شده امروز آزمایش دادن و جواب آزمایش به شرح زیر است
T4:24
T3:400
TSH:0/01
راه حل پیشنهادی شما چیه آقای دکتر چون خیلی وزن کمتر کردن دچار تعریق و لرزش هستند و همچنین تعادل قابل قبولی ندارند
سلام، وقت بخیر
نتایج آزمایش مادر شما نشاندهنده پرکاری شدید تیروئید است. T4 و T3 بسیار بالا و TSH بسیار پایین، تأیید میکند که تیروئید بهطور غیرقابل کنترل فعالیت دارد، و این وضعیت با وجود مصرف داروی متیمازول بدتر شده است.
اگر مادر شما علائم زیر را تجربه کرد، فوراً به اورژانس مراجعه کنید:
تب
تپش قلب شدید یا نامنظم
بیقراری شدید یا تغییرات روانی
تعریق بیش از حد
استرس و کمخوابی میتواند وضعیت را بدتر کند، بنابراین رعایت این نکات ضروری است. با پیگیری دقیق و همکاری با پزشک، پرکاری تیروئید قابل کنترل است.
سلام دکتر. خسته نباشید. ۳۶ سالمه اقدام کردم برای بارداری چکاب که دادم متوجه شدم تیروئید پرکار دارم آزمایش تیروئیدم با tsh ۰/۱ و t3 عدد۳/۹ و t4 عدد ۱/۵ را نشان میدهد. دکتر بهم قرص متی مازول ۵ میلی گرم داده روزی یک عدد ناشتا. دکتر میخواستم بپرسم تیروئیدم درچه حد پرکاره و آیا میتونم اقدام کنم برای باردری؟
سلام، وقت بخیر
علاوه بر اینکه مشکلات تیروئیدی سبب میشود احتمال بارداری کاهش پیدا کند، مشکلات تیروئید مادر در سلامت جنین اثر بالایی دارد بنابراین صبوری کنین، ابتدا تیروئید در وضعیت نرمال قرار گیرد سپس اقدام نمایید.
سلام دخترم ۱۲ سال داره مدت ۱۴ ماه مبتلا به بیماری گریوز شده و متی مازول میخوره و آزمایشها طبیعی نمیشه .tsh چهار هزارمه .۰/۰۰۴
درمان نهایی چیه ؟ میشه باقرص کنترل بشه ؟ ید درمانی از چه سنی مجازه و عوارضش زیاده ؟
سلام، وقت بخیر
بیماری گریوز در کودکان و نوجوانان میتواند چالشبرانگیز باشد، به ویژه اگر با دارو به خوبی کنترل نشود.
TSH بسیار پایین (0.004) نشاندهنده این است که بیماری هنوز کنترل نشده است و تیروئید بیش از حد فعال است. این میتواند به دلایل زیر باشد:
پاسخ ناکافی به متیمازول (ممکن است دوز کافی نباشد یا بدن به دارو به طور کامل پاسخ نمیدهد).
بیماری گریوز مقاوم به درمان.
عوارض یا شرایط دیگری که ممکن است تأثیر بگذارند.
اگر بعد از 14 ماه درمان با متیمازول بهبودی حاصل نشده، ممکن است ید درمانی یا جراحی بهترین گزینه باشند.
ید درمانی برای دختر شما (12 ساله) مجاز است و عوارض آن معمولاً کم است، اما این تصمیم باید با توجه به شرایط خاص او و نظر متخصص غدد انجام شود.
درمان قطعی با ید درمانی یا جراحی ممکن است نیاز به مصرف مادامالعمر دارو داشته باشد، اما میتواند کیفیت زندگی او را بهبود بخشد و از عوارض طولانیمدت جلوگیری کند.