مقالات

آیا کم کاری تیروئید باعث چاقی می شود؟

چاقی بعد از عمل تیروئید! آیا تیروئید باعث چاقی می شود؟

مشکل چاقی و لاغری یکی از اساسی ترین مشکلات یک بیمار تیروئید است، چاقی تیروئید، یا لاغری در اثر تیروئید و به طور کلی کنترل وزن مسئله ای است که همه بیماران تیروئید را به نوعی درگیر می کند و یکی از مهمترین سوالاتی که بارها و بارها آن را در موسسه تصویربرداری تیراد شنیده ام این است که تاثیر غده تیروئید بر روی رشد و همین طور وزن چیست، به همین دلیل تصمیم گرفتم تا پاسخ این سوال را از طریق این مقاله به شما بدهم که چرا و تا چه حد تیروئید باعث لاغری و یا چاقی می شود.

بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید معمولاً بعد از تیروئیدکتومی دچار افزایش وزن می شوند. این به دلیل کاهش هورمون تیروئید در گردش خون رخ می دهد، بنابراین اثرات کاهش وزن افزایش هورمون‌های تیروئید را کاهش می دهد. افزایش وزن عامل اصلی نارضایتی و کاهش کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به کم کاری تیروئید است. اطلاعات مربوط به تغییرات وزن بدن پس از تیروئیدکتومی متناقض است.

چگونه تیروئید باعث تاثیرگذاری بر روی وزن می شود؟

تحقیقات علمی زیادی بر روی رابطه بین وزن، رشد و متابولیسم بدن انسان صورت گرفته است و همه این تحقیقات نشان دهنده این ارتباط هستند. در واقع هورمون تیروئید کنترل کننده متابولیسم بدن است و به نوعی به آن نظم می دهد، متابولیسم به طور کلی به این معنی است که چه مقدار غذا در بدن شما به انرژی تبدیل شود و به تعبیری نیز مقدار اکسیژن مصرفی شما در یک زمان مشخص را، تعیین می کند. مقدار کالری مصرفی روزانه شما تحت عنوان BMR یا محاسبه سرعت متابولیسم پایه شناحته می شود و پزشکان از این شاخص برای اندازه گیری‌های اولیه پرکاری و کم کاری تیروئید استفاده می کردند. ولی با این‌حال این شاخص در بیماری‌های دیگر نیز مطرح می شود و نمی‌توان به عنوان یک شاخص صرف برای پرکاری یا کم کاری تیروئید در نظر گرفته شود.

به هر شکل این معیار نشان داد، افرادی که پرکاری تیروئید دارند BMR بالا و افرادی با کم کاری تیروئید BMR پائین دارند، اگر به زبان ساده تر بخواهم بگویم کسانی که دچار پرکاری تیروئید هستند میزان کالری بیشتری را در روز می سوزانند و برعکس بیماران با تیروئید کم کار کالری کمتری را می سوزانند. به همین دلیل چاقی تیروئید و یا لاغری در اثر تیروئید مطرح شده و معنی می شود.

رابطه بین پرکاری تیروئید و وزن چیست؟

از آنجایی که میزان سوختن کالری در بدن افراد پرکار تیروئید بالاتر است یا به عبارتی BMR بالا دارند، بدن به کالری بیشتری نیاز دارد، در واقع اگر تیروئید به شکل بسیار پرکار باشد بدن مجبور است برای حفظ خود مقدار زیادی کالری بسوزاند، اگر فرد به اندازه ای که کالری می سوزاند، غذا مصرف نکند دچار کاهش وزن می شود، به همین دلیل است که معمولا افراد با پرکاری تیروئید هم اشتهای خوب دارند و هم لاغر می شوند.

عواملی که میزان سوخت و ساز و متابولیسم بدن ما را کنترل می کنند زیاد هستند و تیروئید تنها عامل آن نیست ولی به عنوان یک فاکتور معمولا افراد با تیروئید پرکار دچار کاهش وزن می شوند، ولی این نکته را هم بدانید که اگر فرد به میزان کافی غذا مصرف کند و این کالری مورد نیاز تامین شود وی لاغر نمی شود.

آیا بیماران سرطان تیروئید بعد از تیروئیدکتومی دچار اضافه وزن می‌شوند؟

بیمارانی که تحت عمل تیروئیدکتومی قرار می گیرند، اغلب از افزایش وزن شکایت می کنند، که اغلب علت آن را جایگزینی ناکافی هورمون تیروئید می دانند. یک گروه تحقیقاتی گفته اند که: برای ارزیابی تغییرات وزن مرتبط با جایگزینی هورمون تیروئید یا درمان سرکوب کننده پس از تیروئیدکتومی، وزن بیماران قبل و بعد از تیروئیدکتومی را اندازه گیری کردیم و آنها را با وزن بیماران یوتیروئیدی مبتلا به ندول تیروئید مقایسه کردیم که سالها تحت پیگیری قرار گرفته بودند.

وزن و قد ۶۷ زن و ۳۵ مرد که تحت عمل جراحی تیروئیدکتومی کامل برای سرطان تیروئید قرار گرفته بودند، قبل و به مدت متوسط ​​۸.۳ سال پس از تیروئیدکتومی ثبت شد. همه بیماران دوزهای سرکوب کننده یا جایگزین لووتیروکسین دریافت کردند. به عنوان یک گروه مقایسه، ۷۰ زن و ۲۲ مرد مبتلا به گواتر یا ندول تیروئید و یوتیروئید اندازه گیری های سریالی قد و وزن داشتند.

آن‌ها به طور متوسط ​​۷.۶ سال تحت پیگیری قرار گرفتند. شاخص توده بدنی (BMI) و صدک های BMI با توجه به سن محاسبه شد. وزن، BMI و تغییرات صدک BMI هر دو بدون تعدیل مقایسه شده و برای سن، جنس، سطح تیروتروپین (TSH) و مدت زمان بین اندازه گیری ها تنظیم شده است.

یافته ها: در ابتدا، بیماران مبتلا به ندول تیروئید مسن تر (میانگین ۴ /۵۰ سال) از بیماران مبتلا به سرطان تیروئید (میانگین ۴۵.۸ سال) بودند. تفاوت معنی داری در وزن پایه، BMI یا صدک BMI وجود نداشت. سطوح اولیه TSH برای بیماران مبتلا به سرطان تیروئید (میانگین ۰.۸ mIU/L) نسبت به افرادی که دارای ندول (متوسط ​​۱.۸ mIU/L) بودند (۰۰۲/۰ = p) کمتر بود. تفاوت معنی داری بین تغییرات وزن، BMI یا صدک BMI از ابتدا تا پایان مطالعه وجود نداشت، چه بدون تعدیل و چه بعد از تنظیم سن، جنس، TSH و مدت زمان پیگیری.

نتیجه گیری: علیرغم تصور بسیاری از بیماران که تیروئیدکتومی و جایگزینی هورمون تیروئید یا درمان سرکوب کننده مسئول افزایش وزن بعدی آنها است، تفاوت معنی داری در افزایش وزن در مقایسه با گروه کنترل بیماران یوتیروئیدی با ندول یا گواتر تیروئید وجود نداشت.

آیا پس از درمان پرکاری تیروئید وزن از دست رفته مجدد جبران می شود؟

تیروئید پرکار یک وضعیت غیرعادی در بدن به وجود می آورد و این کاهش وزن در اصل نتیجه یک اتفاق عادی و طبیعی نیست بنابراین پس از اینکه درمان انجام شود و شرایط به حالت عادی برگردد بدن بیمار هم مجدد بازسازی و وزن از دست رفته بر می گردد. چاقی تیروئید و لاغری تیروئید همانطور که از نامشان برمی آید با تیروئید در ارتباط بوده بنابراین تغییر عملکرد تیروئید بر روی آن موثر خواهد بود.

آیا کم کاری تیروئید باعث چاقی می شود؟

در نقطه مقابل پرکاری تیروئید، کم کاری تیروئید عاملی است که می تواند باعث چاقی شود، در حقیقت شاخص BMR در این بیماران کم است و به عبارتی سوخت و ساز در بدن آنها کم بوده و همین امر باعث خستگی و کندی فرد می شود و فرد دچار افزایش وزن می شود ولی حتما برایتان جالب خواهد بود اگر بدانید چاقی تیروئید در موارد کمی با انباشت چربی صورت می پذیرد و این چاقی بیشتر به دلیل جمع شدن آب و نمک در بدن بیمار است.

چگونه افراد با کم کاری تیروئید می توانند مجدد به وزن عادی برگردند؟

در واقع افرادی که دچار چاقی تیروئید می شوند بعد از درمان و برگشت بدنشان به حالت طبیعی بایست مجدد به وزن عادی بدنشان برسند و اگر کسی که تیروئید کم کار داشته و درمان می شود در همان وزن چاقی باقی بماند باید به دنبال دلیل دیگری برای چاقی خود باشد و ممکن است چاقی وی بر اثر تیروئید نبوده باشد.

البته روند بازگشت وزن ممکن است کمی طول بکشد ولیکن به هر شکل انتظار این است که این روند انجام شود.

چاقی بعد از عمل تیروئید

بیشتر افرادی که مورد جراحی تیروئید قرار می گیرند و به دلیل از دست دادن غده تیروئید دچار کم کاری تیروئید می شوند نگران چاقی بعد از عمل تیروئید هستند، در حقیقت همانطور که گفته شد هورمون تیروئید متابولیسم بدن را کنترل می نماید و کاهش هورمون تیروئید در بدن به معنی کاهش متابولیسم و در نتیجه چاقی ناشی از آن است، بدون درمان کافی و مناسب برای کم کاری تیروئید از دست دادن وزن و یا کنترل چاقی تقریبا غیر ممکن می شود ولی همانطور که در تیتر قبل گفته شد با درمان کافی، وزن قابل کنترل بوده و اگر همچنان با افزایش وزن رو به رو باشید باید به دنبال دلیل دیگری باشید.

ایا ممکن است کم کاری تیروئید باعث لاغری شود؟

کم کاری تیروئید با کاهش متابولیسم موجب انباشته شدن کالری در بدن می شود و این انباشت به معنی افزایش وزن است، بنابراین در پاسخ این سوال باید گفت خیر، کم کاری تیروئید باعث لاغری نیست بلکه برعکس وزنتان را افزایش می دهد.

استفاده از هورمون تیروئید برای لاغری

در گذشته از هورمون تیروئید به عنوان یک ابزار برای لاغری استفاده می کردند ولی اکنون با مطالعاتی که انجام شده متوجه شده اند که لاغری بر اثر هورمون تیروئید ممکن است باعث از بین رفتن عضلات نیز بشود، ضمن اینکه کاهش وزن با هورمون تیروئید در صورتی اتفاق می افتد که با رژیم غذایی همراه شود و یک نکته دیگر اینجاست که ممکن است شما بخواهید چاقی تیروئید را با هورمون درمان کنید ولی افزایش این هورمون بر روی قسمت‌های دیگر بدن شما تاثیر بگذارد و عوارض ناخواسته دیگری را شامل شود.

در رابطه با عوارضی که افزایش هورمون تیروئید ایجاد می کند در مقاله زیر بیشتر توضیح داده شده است.

حرف آخر

به عنوان اولین مرکز فوق تخصصی تصویربرداری تیروئید دغدغه تمامی مراجعین اصلی ترین منظور ماست و می خواهیم تا آنچه را در توان داریم برای برآورد سوالات و نیاز های شما انجام دهیم، بنابراین خوشحال می شویم تا سوالاتتان را مطرح و جواب آن را از ما بخواهید.

در پائین این مقاله قسمتی با نام ارسال دیدگاه وجود دارد، می توانید از طریق همین قسمت و یا از طریق پیج اینستاگرام موسسه به آدرس @tiradsono نظراتتان را بیان کنید، ما سعی می کنیم با ترتیب اولویت سوالات شما را پاسخ گو باشیم.

دیدن نظرات

  • سلام من دوماه پیش آزمایش دادم گفتن ترویید پرکار دارم دکتر بهم دارو داد ولی رفتم مجدد آزمایش دادم میگه ترویید کم کار داری این یعنی چی میشه توضیح بدین ممنون میشم

    • سلام، وقت بخیر
      دوز دارویی دریافتی برای بدن شما زیاد بوده و مجددا باید به پزشک معالج مراجعه کنید تا دوز دارو را براساس نیاز بدن شما تنظیم کند.
      از تغییر خودسرانه دوز دارو به شدت پرهیز کنید.

  • سلام خوردن غذای چرب مثل الویه،در نشان دادن tsh طبیعی کاذب تاثیر مهم داره یا نه؟

    من تقریبا اکثر علائم کم کاری را دارم،اما شب ازمایش الویه خوردم کمی هم ابلیمو رویش،چربی و کلسترولم نرمال بود و همینطور tsh و ft4
    ایا غذای چرب باعث شده مقدیر نرمال باشند یا علائمم مربوط به کم کاری تیرویید نیست؟

    • سلام، وقت بخیر
      خیر، خوردن غذای چرب مثل الویه تأثیر معناداری بر نتیجه آزمایش TSH و FT4 ندارد.

  • من چرا با این که قرص تروئید لوکسین خارجی مصرف میکنم و تروئید من چاق کننده است ولی خیلی لاغر هستم

    • سلام، وقت بخیر
      لووتیروکسین خارجی با ایرانی تفاوت آنچنانی در اثرگذاری ندارد، پس استفاده از قرص خارجی مزیتی به شمار نمی آید.
      اگر منظور از تیروئید چاق کننده، کم کاری تیروئید باشد و باتوجه به قرصی که استفاده می کنید، اگر دوز دارو برای شما مناسب باشد و وضعیت تیروئید در حالت نرمال و طبیعی باشد، شرایط جسمی اینطور ایجاب میکند.

  • سلام وقت بخیر. من کم کاری تیروئید دارم و قرص لووتیروکسین100مصرف میکنم وعدد tshبه 0/5رسیده و دکترم همچنان مصرف روال قبل رو بهم داده و من روز به روز چاق تر و ورم صورت دارم نظر شما چیه؟

    • سلام، وقت بخیر
      آیا این علائم ناشی از کم‌کاری تیروئید است؟
      تیروئید با مصرف لووتیروکسین ۱۰۰ مدیریت شده و در محدوده نرمال قرار دارد، بنابراین ارتباط چاقی شما با کم کاری تیروئید کم است، زیرا TSH شما در محدوده طبیعی قرار دارد.

      اما چند عامل دیگر می‌توانند باعث چاقی و ورم شوند:
      دوز دارو برای شما زیاد باشد → اگر لووتیروکسین بیش از حد نیاز بدن باشد، می‌تواند باعث احتباس آب و تغییرات متابولیسم شود.
      مقاومت به هورمون تیروئید → در برخی افراد، با وجود نرمال بودن TSH، بدن به هورمون‌ها واکنش کافی نشان نمی‌دهد.
      اختلالات هورمونی دیگر → مثل کمبود ویتامین D، مشکلات انسولین و اختلالات آدرنال.
      رژیم غذایی و سبک زندگی → گاهی سوخت‌وساز بدن هنوز کم است و نیاز به تنظیم تغذیه و ورزش دارد.

      چه کاری باید انجام دهید؟
      ✅ بررسی دقیق‌تر هورمون‌های تیروئید: از پزشک بخواهید FT3 و FT4 را هم آزمایش کند.
      ✅ بررسی سایر فاکتورهای متابولیکی: قند خون، انسولین، ویتامین D، کورتیزول و تست‌های کبدی و کلیوی چک شوند.
      ✅ تغییر سبک زندگی: مصرف پروتئین بیشتر، کاهش مصرف کربوهیدرات‌های ساده و افزایش فعالیت بدنی می‌تواند کمک کند.
      ✅ در صورت ادامه علائم، مشورت مجدد با پزشک برای تنظیم دوز لووتیروکسین ضروری است.

      نیاز به بررسی بیشتر دارید. بهتر است با پزشک درباره آزمایش‌های تکمیلی صحبت کنید.

  • سلام من دوماه پیش ازمایش دادم سالم بود ،ولی با تشخیص زبان شناسی بهم گفتن که تیروئید کم کار دارم ،خیلی وزنم بالاست ،نمیدونم چه کار کنم ،آیا واقعا از روی زبان میشه تشخیص داد ؟؟؟لطفا راهنماییم کنید

  • سلام من پارسال جراحی تیرویید کامل شدم بعد از گذشت ۹ ماه وزنم خیلی پایین اومده هر روز یک عدد قرص ۱۰۰ لووتیروکسین مصرف میکنم

    سوالم اینه اگر مکمل تغذیه ای مصرف کنم آیا بعد از قطع مصرف دوباره لاغر میشم

    این قرص تا چه میزان وزن رو کم میکند؟

    ممنون میشم پاسخ بدید

    • سلام، وقت بخیر
      لووتیروکسین منجر به کاهش وزن شما نمیشود. پیشنهاد میشود با متخصص تغذیه یا غدد خود مشورت کنید.

  • سلام وقتتون بخیر
    من ۱۲ ساله که تیروئید کم‌کار دارم و قرص مصرف میکنم اوایل مشکلی نداشتم ولی یک سال هست که آموزنده پیدا کرده ام و متاسفانه خیلی کم تحرک و‌کسل شده ام با اینکه قرصم رو طبق دستور پزشک میخورم و هر ۶ ماه آزمایش میدم ولی متاسفانه هم اشتهام زیاد شده هم چاقی شکمی پیدا کردم لطفا راهنمایی بفرمایید
    ممنون میشم

    • سلام، وقت بخیر
      دوز دارویی شما طی این 12سال تغییر نکرده است؟
      باتوجه به افزایش سن و تغییر شرایط هورمونی همچون یائسگی، میزان هورمون تیروئید مورد نیاز بدن دچار تغییر شده و نیاز است که دوز دارویی شما هم تغییر کند.
      پیشنهاد میشود، مججد میزان TSH - T3 - T4 و حتی Tg را بررسی نموده و با پزشک معالج مشورت کنید.

  • سلام وقتتون بخیر من تیرویید کم کار دارم
    قبلا قرص نمیخوردم الان تحت نظر دکتر سه ماه دارم قرص لووتیروکسین ۱۰۰میخورم ب شدتت لاغر شدم و دوس ندارم این شدت لاغری باید چیکار کنم از وقتی این قرص رو میخورم انگار دارم از بین میرم
    و همیشه تپش قلب شدید دارم

    • سلام، وقت بخیر
      بدون بررسی نتایج پزشکی نمیتوان نظری داشت اما برای لاغری اگر این کاهش وزن بیش از حدطبیعی است نیاز است که با متخصص تغذیه مشورت کنید.

  • سلام من روزی 7 کیلومتر پیاده روی میکنم و داخل خانه هم نیم ساعت ورزش تند انجام میدم ولی استپ وزنی پیدا کرده ام تا به حال برای آزمایش تیروئید اقدام نکرده ام و همچنان وزنم یک ماه است ثابت مانده و کم نشده با وجود ورزش آیا ممکن است که کم کاری تیروئید داشته باشم

    • سلام، وقت بخیر
      اگر رژیم غذایی نیز رعایت میشود، امکان پایین بودن متابولیسم بدن وجود دارد که از عوارض مشکلات تیروئیدی است.

  • سلام خسته نباشید
    من کم کاری تیرویید دارم و دارو مصرف نمیکنم الان چند مدته ک خیلی زود چاق میشم رژیم میگیرم ب سختی وزنم کم میشه و سریع برمیگیره، خواستم بدونم اگ دارو مصرف کنم وزنم کنترل میشع در کنار رژیم و خشکی پوست و ریزش مو کنترل میشع
    مسئله وزنم خیلی برام مهمه واقعا نمیدونم چکار کنم

    • سلام، وقت بخیر
      درمان مشکلات تیروئید و داشتن تیروئید نرمال به کاهش وزن شما کمک زیادی خواهد نمود.

جدیدترین نوشته ها

کمای میکسدم چیست؟ خطرناک‌ترین عارضه کم‌کاری شدید تیروئید

نکات کلیدی کمای میکسدم (Myxedema Coma) یکی از نادرترین اما خطرناک‌ترین عوارض کم‌کاری شدید و…

11 ساعت گذشته

کم‌کاری تیروئید؛ علائم، عوامل خطر و اهمیت مراقبت‌های درمانی

نکات کلیدی کم‌کاری تیروئید زمانی رخ می‌دهد که غده تیروئید نتواند به اندازه کافی هورمون…

1 هفته گذشته

تفسیر آنلاین آزمایش تیروئید | آنالیز هوشمند نتایج TSH، T3 و T4

آنالیزور آنلاین آزمایش تیروئید تیراد به شما کمک می‌کند نتایج آزمایش‌های تیروئید خود را بهتر…

2 هفته گذشته

آیا مشکلات تیروئید می‌توانند باعث ضعف و درد عضلانی شوند؟

نکات کلیدی میوپاتی ناشی از کم‌کاری تیروئید معمولاً باعث ضعف عضلات ران‌ها و شانه‌ها می‌شود.…

4 هفته گذشته

آنچه باید درباره تیروئیدیت عفونی حاد بدانید

نکات کلیدی تیروئیدیت عفونی حاد یک عفونت نادر اما دردناک تیروئید است که معمولاً با…

2 ماه گذشته

چگونه با توقف کاهش وزن در کم‌کاری تیروئید مقابله کنیم؟

نکات کلیدی اگر مبتلا به کم‌کاری تیروئید هستید و کاهش وزن شما متوقف شده، ممکن…

5 ماه گذشته