هاشیموتو چیست؟ بیماری هاشیموتو خطرناک است؟ آیا هاشیموتو کشنده است؟

هاشیموتو چیست؟

بیماری هاشیموتو وضعیتی است که در آن سیستم ایمنی بدن به تیروئید حمله می کند. سیستم ایمنی و دفاعی بدن سدی است که بدن با کمک گلوبول های سفید خون و عملکردهای دفاعی در برابر غیرخودی ها و یا به اصطلاح بهتر، عوامل خارجی در بدن می سازد، این سیستم دفاعی باعث می شود تا ویروس ها، باکتری ها، آلودگی ها و هرچه به شکلی غیرعادی در بدن ظاهر شود شناسایی و مورد حمله قرار بگیرند، در حقیقت عملکرد همین سیستم دفاعی، که باعث بهبودی در شرایط سلامتی ماست برخی مواقع می تواند دردسرساز باشد، به طور مثال در مواردی مانند پیوند اعضا، پزشک مجبور به تضعیف و سرکوب آن می شود تا عضو پیوند یافته مورد قبول بدن واقع شود، در مواردی نیز سیستم ایمنی به اشتباه به اعضای خودی حمله می کند، بیماری هاشیموتو یکی از همین نمونه هاست.

تیروئیدیت هاشیموتو یک بیماری خود ایمنی غده تیروئید است. که منجر به ایجاد کم کاری تیروئید می شود، اگرچه ممکن است بیماری با فعالیت طبیعی تیروئید رخ دهد. بیماری هاشیموتو را می توان با حضور آنتی بادی ها، افزایش سطح TSH یا پایین آمدن سطح هورمون های تیروئید در خون از نظر شیمیایی تشخیص داد.

اگر شما هم دچار شرایطی شده اید که فکر می کنید بیماری تیروئید درگیرتان کرده، و یا پزشک شما تشخیص داده که شما با بیماری هاشیموتو سروکار دارید این مقاله کمک می کند تا با شناخت بهتر و دانستن روش های درمانی آن روند سریعتری را در درمان آن پی بگیرید.

تصویربرداری و سونوگرافی فوق تخصصی تیراد این مقاله را به سوالات شما از بیماری هاشیموتو اختصاص داده است.

بیماری هاشیموتو چیست؟

در بیماری هاشیموتو شرایطی به وجود می آید که سیستم ایمنی به غده تیروئید که یک غده درون ریز بدن و مسئول کنترل و هماهنگی بسیاری از عملکردهای بدن است و به شکل یک غده پروانه ای در جلوی گردن واقع شده حمله کند.

بیماری هاشیموتو به عنوان یک بیماری تیروئیدیت مزمن لنفوسیتی نیز شناخته می شود، در تحقیقاتی که درباره این بیماری انجام شده نشان داده شده که شایعترین علت کم کاری تیروئید در ایالات متحده آمریکا همین بیماری است که در اغلب موارد فرد بیمار را با کم کاری تیروئید مواجه می کند.

بیماری اغلب در زنان میانسال به وجود می آید ولی مسئله به این معنی نیست که دیگران در معرض آن قرار ندارند بلکه همه افراد با هر جنسیت و سنی می توانند دچار آن شوند.

چه عواملی باعث ابتلا به بیماری هاشیموتو می شوند؟

علت واقعی اینکه چرا فرد به هاشیموتو مبتلا می شوند مشخص نیست ولی بررسی هایی که انجام شده نشان می دهد برخی عوامل هستند که زمینه را برای ابتلا مساعد می کنند، این عوامل عبارتند از:

ژنتیک:

اغلب افرادی که به بیماری هاشیموتو مبتلا می شوند با سوابق خانوادگی در مشکلات تیروئید و یا دیگر بیماری‌های خودایمنی در تیروئید رو به رو بوده اند، به همین دلیل ژنتیک و وراثت یک فاکتور برای این بیماری در نظر گرفته می شود.

هورمون ها:

بیماری هاشیموتو در زنان تقریبا ۷ برابر بیشتر از مردان اتفاق می افتد و این مسئله نشان دهنده این است که احتمالا هورمون‌های جنسی در ایجاد این بیماری نقش دارند، برخی از زنان در طول سال بعد از تولد نوزادشان دچار مشکلات تیروئید می شوند که به طور معمول این قضیه رفع می شود ولیکن در ۲۰ درصد از این افراد بیماری برای سال های بعد نیز باقی می ماند.

ید بیش از حد:

با اینکه ید به عنوان یک عنصر لازم برای تولید هورمون های تیروئید محسوب می شود و بدن به آن نیاز دارد ولی وجود ید بیش از حد نیز به عنوان یک محرک برای برخی بیماری های تیروئید در افراد مستعد مطرح شده است.

قرار گرفتن در معرض تابش و تشعشع:

پژوهش هایی که پس از بمباران هسته ای ژاپن، حادثه چرنویل در شوروی و درمان های اشعه ای که در بیماری سرطان خون که به نام هوکچین معرفی می شود، انجام گرفته است نشان می دهد تشعشع می تواند باعث افزایش احتمال ابتلا به بیماری های تیروئید شود، در حقیقت در این مناطق و افراد تعداد بیماران تیروئید به طور چشمگیری افرایش یافته است.

علائم بیماری هاشیموتو

بیماری هاشیموتو در ابتدا ممکن است به کندی پیش بیاید و حتی ممکن است چند سال خود را نشان ندهد، معمولا هاشیموتو خود را با تورم و بزرگ شدن غده تیروئید نشان می دهد، گواتر و بزرگ شدن غده ممکن است باعث سخت شدن عمل بلع شود، سایر علائم بیماری هاشیموتو عبارتند از:

• افزایش وزن
• رنگ پریدگی و یا تورم در صورت، پوست خشک و رنگ پریده
• خستگی و بی حالی
• یبوست
• مشکل در دمای بدن و سردی، حساس بودن به سرما (به اصطلاح عام سرمایی بودن)
• مشکل در باروری
• دردهای عضلانی و مفصلی، سفت شدن عضلات
• افت حافظه
• موهای شکننده، نازک شده، ریزش موها
• دوره های نامنظم قاعدگی در خانم ها
• افسردگی
• کاهش ضربان قلب
• بزرگ شدن زبان

درمان بیماری هاشیموتو

پزشک با بررسی میزان کمبود هورمون تیروئید در بدن شما و انجام آزمایشات زمانی که از شرایط شما و بدنتان اطلاع پیدا کرده مطمئن می‌شود تا میزان مناسبی از دوز دارو را برای شما تجویز کند، اکثر موارد علائم بیماری هاشیموتو با تجویز هورمون تیروئید به میزان درست درمان می شود و قابل رفع می باشد ولیکن عدم رسیدگی به شرایط بیماری و افزایش آن باعث حاد شدن و ایجاد مشکلات زیاد می شود.

در ادامه و در مقاله بعد باز هم راجع به این بیماری و عوارضی که ممکن است در اثر آن بیمار را درگیر نماید صحبت خواهیم کرد، توده تیروئید و عملکرد آن یک تابع مهم در سلامتی افراد است، بنابر این بسیار مهم است که شما از شرایط بدنتان و سلامتی خودتان آگاه باشید، هاشیموتو تنها یکی از بیماری هایی است که ممکن است تیروئید را درگیر کند، در این سایت مقالات زیادی راجع به تیروئید وجود دارد که می تواند سوالات شما را جوابگو باشد، در عین حال می توانید از قسمت نظرات سوالاتتان را مطرح و پاسخ بگیرید.

در چه صورت به پزشک مراجعه کنم؟

در موارد زیادی بیماران سوال می کنند از کجا بدانیم که ممکن است به هاشیموتو مبتلا شده باشیم و با چه علائمی به پزشک مراجعه کنیم، در جواب باید گفت اگر با این علائم رو به رو شدید با پزشک مشورت کنید:

• پوست خشک
• چهره پف کرده و یا رنگ پریده
• خستگی بدون دلیل
• یبوست
• و نیز در مواردی لازم است تا معاینات دوره ای داشته باشید و به پزشک خودتان مراجعه کنید.
• اگر عمل جراحی برای تیروئید داشته اید.
• یا اگر در قسمت سر و گردنتان پرتو درمانی شده اید.
• اگر دچار کلسترول بالا هستید با پزشک تان صحبت کنید زیرا ممکن است علت این کلسترول بالا همان مشکلات تیروئید باشد.
• شما داروهایی مانند ید رادیواکتیو و یا داروی ضد تیروئید استفاده می کنید.

عوارض خطرناک هاشیموتو

ابتلا به دیگر بیماری ها

همانطور که خواندید هاشیموتو یک بیماری خودایمنی است، ابتلا به تیروئید هاشیموتو می تواند شانس ابتلا به بیماری های خودایمنی دیگر را افزایش دهد، در این افراد شانس ابتلا به این بیماری ها افزایش می یابد:

• بیماری آدیسون: نوعی بیماری در غدد فوق کلیه که با علائمی مانند دل درد، تهوع، اسهال، لاغری، سردرد، تعریق، سردی بدن، مشکلات رفتاری مانند افسردگی و تحریک پذیری عصبی شامل پرخاشگری، از حال رفتگی در اثر کاهش شدید فشار خون، لک های پوستی، ریزش مو و تیرگی رنگ پوست ظاهر می شود.
• بیماری گریوز که در همین سایت به طور کامل راجع به آن صحبت شده است.
• نارسایی زودرس تخمدان که یک اختلال در عملکرد تخمدان است و می تواند باعث ناباروری شود، در بین زنانی با نارسایی زودرس تخمدان احتمال ابتلا به پوکی استخوان، بیماری‌های قلبی و کمبود استروژن افزایش می یابد.
• دیابت نوع ۱
• لوپوس اریتماتوز که یک بیماری مزمن خودایمنی است و ارگان های مختلف بدن از پوست، مفاصل، خون، کلیه ها و استخوان ها را درگیر می‌کند.
• کم خونی خطرناک شرایطی که بدن به دلیل نبودن ویتامین B12 قادر به تولید کافی گلبول قرمز نیست.
• رماتیسم مفصلی
• ترومبوسیتوپنی پورپورا :بیماری کمیاب با اختلال در انعقاد خون و وجود لخته های بسیار ریز در رگ های کوچک در تمام بدن
• ویتیلیگو اختلالی که در آن رنگدانه های پوست از بین رفته و به رنگ سفید ظاهر می شوند، مایکل جکسون خواننده معروف از این بیماری رنج می برد.

التهاب خطرناک در تیروئید

به این دلیل که غده تیروئید نمی تواند به میزان کافی هورمون تولید کند شروع به فعالیت بیشتر نموده و دچار التهاب می شود که به آن گواتر هم گفته می شود، گواتر در صورت عدم درمان با بزرگ شدن مشکلات تنفسی، مشکلات بلع و خطر خفگی را به دنبال دارد.

خطر ابتلا به نوعی سرطان تیروئید به نام لنفوم تیروئید

این بیماری شانس ابتلا به نوعی سرطان تیروئید به نام سرطان لنفوم را که البته یک سرطان نادر است افزایش می دهد، لنفوم تیروئید اغلب در افرادی ظاهر می شود که با بیماری هاشیموتو دست و پنجه نرم می کنند که در آن توده تیروئیدی رشدی بسیار سریع داشته و می تواند مشکلات زیادی را برای بلع و تنفس و غیره به وجود بیاورد، این بیماری در صورت تشخیص زودهنگام به خوبی قابل کنترل و درمان است بنابراین توجه به هر نوع ندول در تیروئید بسیار مهم و حائز اهمیت است، درباره انواع ندول تیروئید و درمان ندول تیروئید در همین سایت مفصلا توضیح داده شده است.

خطرات هاشیموتو در بارداری

زنانی با بیماری هاشیموتو در صورت بارداری و عدم کنترل خطرات بسیار زیادی از حمله نواقص جسمی و یا عواقب ذهنی برای جنین را دارند بنابراین به هیچ عنوان در شرایط بارداری کم کاری تیروئید را نادیده نگیرید.

بیماری هاشیموتو خطرناک است؟

با تمام توضیحات بالا بیماری هاشیموتو در صورت عدم درمان می تواند خطرناک باشد و باعث مشکلات قلبی و یا حتی اغما شود، ولی خبر خوب اینجاست که هاشیموتو پیش آگهی بسیار مناسبی در درمان داشته و با مراجعه به پزشک بیمار به زندگی عادی خود ادامه می دهد بنابراین باید گفت هاشیموتو درصورتی کشنده است که آن را نادیده بگیرید و به درمان فکر نکنید.

پزشک با در نظرگرفتن میزان هورمون های تیروئید در بدن بیمار و با تجویز آزمایش تیروئید در دوره های منظم هر ۶ یا ۱۲ ماه یکبار بر اساس شرایط بیمار دوز دارو را تنظیم و بیمار با مصرف لووتیروکسین می‌تواند به زندگی عادی خود ادامه دهد.